shām-e-ġham kī qasam

തലത്തിൻ്റെ പേരു കേട്ടാൽ ആദ്യം മനസ്സിൽ വരുന്ന  ഗാനമാണിത്! പിന്നെ Phir wohi sham. പട്ടു പോലുള്ള വിറയാർന്ന ശബ്ദം, ഹൃദയമുരുകുന്ന ആലാപനം! മജ്റൂഹിൻ്റെ മനോഹരമായ വരികളെ അതുല്യമായ തലത്തിലെത്തിക്കുന്ന ഖയ്യാമിൻ്റെ അനുപമസംഗീതം!

      തലത്തിൻ്റെ ആലാപനത്തിൻ്റെ ഭാവമുൾക്കൊണ്ട് പാടിത്തന്ന Fasal ക്കക്ക് നന്ദി!

shām-e-ġham kī qasam aaj ġhamgīñ haiñ ham aa bhī jā aa bhī jā aaj mere sanam

dil pareshān hai raat vīrān hai dekh jā kis tarah aaj tanhā haiñ ham 

chain kaisā jo pahlū meñ tū hī nahīñ maar Daale na dard-e-judā.ī kahīñ 

rut hasīñ hai to kyā chāñdnī hai to kyā chāñdnī zulm hai aur judā.ī sitam 

ab to aa jā ki ab raat bhī so ga.ī zindagī ġham ke sahrāoñ meñ kho ga.ī 

DhūñDhtī hai nazar tū kahāñ hai magar dekhte dekhte aaya āñkhoñ meñ dam

'Footpath'

Talat Mahmood

Majrooh Sultanpuri/ Khayyam

ഈ ദു:ഖ സായാഹ്നം സാക്ഷി, ഹതാശനാണിന്നു ഞാൻ.

ഇന്നെങ്കിലും ഒന്നു വരൂ എൻ്റെ പ്രിയേ!

ഹൃദയം അസ്വസ്ഥമാണ്, രാവ് ശൂന്യവും.

വന്നുകാണൂ, എത്ര ഏകാകിയാണു ഞാൻ!

സ്വസ്ഥത എങ്ങനെയുണ്ടാകാനാണ്, നീയടുത്തില്ലല്ലോ!

വിരഹവേദന എൻ്റെ ജീവനെടുക്കാതിരിക്കട്ടെ!

ഈ ഋതു മനോഹരമാണ്, നിലാവുദിച്ചിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ

നിലാവ് ക്രൂരമാണ്, വിരഹം ദുസ്സഹവും.

ഇനിയെങ്കിലും വരൂ, രാവുമിതാ നിദ്രായിലാണ്ടിരിക്കുന്നു.

ജീവിതം ദു:ഖമാം മരുഭൂവിൽ നഷ്ടമായിരിക്കുന്നു.

കണ്ണുകൾ തേടുന്നു, പക്ഷേ നീയെവിടെയാണ്?

കാത്തു കാത്തെൻ്റെ ജീവനൊടുങ്ങാറായി!

പരിഭാഷ: ഷാജി ആലുങ്ങൽ

raat bhar tanhā rahā

raat bhar tanhā rahā din bhar akelā maiñ hī thā 

shahr kī ābādiyoñ meñ apne jaisā maiñ hī thā 

maiñ hī dariyā maiñ hī tūfāñ maiñ hī thā har mauj bhī 

maiñ hī ḳhud ko pī gayā sadiyoñ se pyāsā maiñ hī thā 

kis liye katrā ke jaatā hai musāfir dam to le 

aaj sūkhā peḌ huuñ kal terā saayā maiñ hī thā 

kitne jazboñ kī nirālī ḳhushbueñ thiiñ mere paas 

koī un kā chāhne vaalā nahīñ thā maiñ hī thā 

duur hī se chāhne vaale mile har moḌ par 

fāsle saare miTāne ko taḌapnā maiñ hī thā 

merī aahaT sunñe vaalā dil na thā duniyā ke paas 

rāste meñ 'ashk' be-maqsad jo bhaTkā maiñ hī thā

Ibrahim Ashk

രാവു മുഴുവൻ ഏകനായിരുന്നു, പകലാകെ ഒറ്റക്കിരുന്നതും ഞാൻ തന്നെ.

നഗരത്തിൻ്റെ സമ്പന്നതയിൽ എന്നെപ്പോലെ ഞാൻ മാത്രമായിരുന്നു!

പുഴയും ഞാൻ, കൊടുങ്കാറ്റും ഞാൻ, ഓരോ തിരമാലയും ഞാൻ തന്നെ!

ഞാൻ എന്നെത്തന്നെ പാനം ചെയ്തു, യുഗങ്ങളായി ദാഹാർത്തനായിരുന്നുവല്ലോ!

ഇങ്ങനെ നെട്ടോട്ടമോടുന്നതെന്തിനാണ് യാത്രികരേ, ഒന്നു ശ്വാസം വിടൂ.

ഉണങ്ങിയ മരമാണു ഞാനിന്ന്, ഇന്നലെ നിനക്കു തണൽ ഞാൻ തന്നെയായിരുന്നു!

എത്ര വികാരങ്ങളുടെ അമൂല്യ സുഗന്ധമുണ്ടായിരുന്നു എൻ്റെയടുക്കൽ.

അവളെ പ്രണയിക്കുന്നവരായി ആരുമുണ്ടായിരുന്നില്ല, ഞാനല്ലാതെ!

അകലെ നിന്നു പ്രണയിക്കുന്നവരായിരുന്നു  എവിടെയും.

അകലങ്ങൾ മായ്ക്കാൻ കൊതിച്ചത് ഞാൻ മാത്രം!

എൻ്റെ കാലൊച്ച കേൾക്കാൻ മനസ്സില്ലായിരുന്നു, ലോകത്തിന്!

'അഷ്ക്', പാതകളിൽ ലക്ഷ്യമില്ലാതലഞ്ഞതും ഞാനായിരുന്നു!

പരിഭാഷ: ഷാജി ആലുങ്ങൽ

ḳhushbū ġhunche

ഗുൽസാർ സാബിൻ്റെ വരികൾ ഗുലാം അലി പാടിയത്! ഇവർ ഒരുമിച്ച് ഗസലുകൾ ചെയ്തതായി എനിക്കറിയില്ലായിരുന്നു! യാദൃശ്ചികമായാണ് കുറച്ചുകാലം മുമ്പ് Visaal എന്ന ഈ ആൽബം യുട്യൂബിൽ കണ്ടത്. മനോഹരമായ ഗസലുകൾ!

ḳhushbū ġhunche talāsh kartī hai

biite rishte talāsh kartī hai

jab guzartī hai us galī se sabā

ḳhat ke purze talāsh kartī hai

apne maazī kī justujū meñ bahār

piile patte talāsh kartī hai

ek ummīd baar baar aa kar

apne TukḌe talāsh kartī hai

būḌhī pagDanDī shahr tak aa kar

apne beTe talāsh kartī hai

Gulzar / Ghulam Ali

സുഗന്ധം പൂമൊട്ടുകളെ തേടുന്നു

കഴിഞ്ഞുപോയ ബന്ധങ്ങളെ തേടുന്നു

തെന്നൽ ആ തെരുവിലൂടെ പോകുമ്പോൾ

ആ കത്തിൻ്റെ ശകലങ്ങൾ തിരയുന്നു

വസന്തം അതിൻ്റെ ഭൂതകാലത്തെ തിരയവേ

മഞ്ഞച്ചു പോയ ഇലകൾ തേടുന്നു

ഒരു പ്രതീക്ഷ പിന്നെയും പിന്നെയും വന്ന്

അതിൻ്റെ ശേഷിപ്പുകൾ തിരയുന്നു

വൃദ്ധയായ പാത നഗരം വരെ വന്ന്

സ്വന്തം മക്കളെ തിരയുന്നു

പരിഭാഷ: ഷാജി ആലുങ്ങൽ

Jaate jaate wo mujhe

ജാവേദ് അഖ്തർ - ജഗ്ജിത് സിംഗ് കൂട്ടുകെട്ടിൻ്റെ ലളിത മനോഹരമായ ഒരു ഗസൽ! കോളേജ് കാല ഓർമകൾ!

Jaate jaate wo mujhe achchi nishani de gaya

Umr bhar dohraunga aisi kahani de gayaa

Us se main kuch paa sakoon aisi kahan ummeed thi

Gham bhi wo shayad baraye meharbani de gayaa

Sab hawaayen le gayaa mere samandar ki koi

Aur mujhko ek kashti baadbaani de gayaa

Khair main pyasa raha par usne itna to kiyaa

Meri palkon ki qataron ko wo pani de gaya

Javed Akhtar / Jagjith Singh

പിരിഞ്ഞുപോകവേ എനിക്കോർക്കുവാൻ ചിലതവൾ തന്നു പോയി

ജീവിതകാലം മുഴുവൻ പറയാനൊരു കഥ തന്നു പോയി

അവളിൽ നിന്നെന്തെങ്കിലും നേടാനാവുമെന്ന് ഞാൻ പ്രതീക്ഷിച്ചതേയില്ലല്ലോ.

അവൾ തന്ന ദു:ഖം പോലും അവളുടെ കാരുണ്യം!

എൻ്റെ സമുദ്രത്തിലെ കാറ്റെല്ലാം ആരോ കവർന്നെടുത്തു!

എന്നിട്ടെനിക്കൊരു പായ്ക്കപ്പൽ തന്നുപോയി!

എൻ്റെ ദാഹം തീർന്നില്ല, പക്ഷേ  അവൾ ഒരു കാര്യം ചെയ്തു:

എൻ്റെ കൺപീലികളുടെ നിരയ്ക്കവൾ നീർ പകർന്നു!

പരിഭാഷ: ഷാജി ആലുങ്ങൽ

Hum jaise tanha

പങ്കജ് ഉധാസ് പാടിയ മനോഹരമായ ഗസലുകളിലൊന്ന്! ഇഫ്തികാർ ഇമാമിൻ്റെ രചന!

Jo puchhata hain koi

Surkh kyon hain aaj aankhen

To aankh malke main

Kehta hoon raat so na saka..!

Hazaar chaahu magar

Ye na keh sakunga kabhi

Ke raat rone ki khwahish

Thi magar ro na saka....!

Hum jaise tanha logon ka

Ab rona kya muskaana kya

Jab chaahanewala koi nahin

Phir jeena kya mar jaana kya

Sau rang mein jisko socha tha

Sau roop mein jisko chaaha tha

Wo jaane ghazal to rooth gayi

Ab uska haal sunaana kya

Aawaaz kisiko de lekin

Ek naam tumhara honton par

Har shakl se ubharo tum hi tum

Yun khud ko magar behalana kya

Raaaton ka safar hain din ke liye

Aur din mein tamanna raaton ki

Jab paon mein raaste kho jaaye

Phir rukna kya ghar jaana kya

Ifthekhar Imam/ Pankaj Udhas

ഇന്ന് കണ്ണുകൾ ചുവന്നിരിക്കുന്നല്ലോ

എന്നാരെങ്കിലും ചോദിച്ചാൽ

കണ്ണുകൾ തിരുമ്മി ഞാൻ പറയുന്നു,

ഇന്നലെ രാത്രി ഉറങ്ങാനായില്ലെന്ന്!

എത്രയാഗ്രഹിച്ചാലും

ഇതൊരിക്കലും പറയാനാവില്ല:

രാത്രി കരയാനാഗ്രഹമുണ്ടായിരുന്നു,

പക്ഷേ കരയാനായില്ലെന്ന്!

എന്നെപ്പോലെ ഒറ്റപ്പെട്ടവർക്ക്

ഇനി കരച്ചിലെന്ത്, ചിരിയെന്ത്!

സ്നേഹിക്കുന്നവർ ആരുമില്ലെങ്കിൽ

പിന്നെ ജീവിതമെന്ത്, മരണമെന്ത്!

നൂറ് നിറങ്ങളിൽ ഞാൻ സങ്കൽപ്പിച്ചവൾ

നൂറ് രൂപങ്ങളിൽ ഞാൻ പ്രണയിച്ചവൾ

ആ പ്രണയിനി പിണങ്ങിപ്പോയി

ഇനി അവളുടെ കാര്യമെന്തു പറയാൻ!

ആരെ വിളിക്കുമ്പോഴും നിൻ്റെ പേര് മാത്രമാണ് ചുണ്ടുകളിൽ.

ഓരോ മുഖത്തും നിന്നെത്തന്നെ കാണുമ്പോൾ,

പിന്നെ സ്വയമിങ്ങനെ ആശ്വസിപ്പിച്ചിട്ടെന്ത്!

രാത്രി മുഴുവൻ പ്രഭാതത്തിനായുഴറുന്നു,

പകലോ രാത്രിയാകാൻ കൊതിക്കുന്നു!

കാൽക്കീഴിൽ നിന്ന് വഴി ഊർന്നു വീഴുമ്പോൾ

പിന്നെ നിന്നാലെന്ത്, വീട്ടിലേക്ക് പോയാലെന്ത്!

പരിഭാഷ: ഷാജി ആലുങ്ങൽ